Illustratie: M. Bussink
Illustratie: M. BussinkDossier DRU: Gemeente wilde cijfers DRU niet hebben
Maatschappij Dossier DRUDossier DRU deel 3
ULFT - In het artikel De Pecunia van poppodium DRU illustreerde ik in december 2024 de ingewikkelde kosten en inkomsten structuur van een popzaal. Om appels met appels te kunnen vergelijken, was ik destijds benieuwd naar de jaarlijkse financiële bijdragen aan de popzaal van het DRU Industriepark en welke voorwaarden daaraan zitten. Is bijvoorbeeld een deel voor de programmering of voor de huiskosten en staat er iets vermeld over bezoekersaantallen, talentontwikkeling of diversiteit? In het afgelopen half jaar bleef ik doorvragen bij de gemeente, de directeur-bestuurder en sprak ik een anonieme bron die aangaf dat de gemeente de cijfers van de DRU niet wilde hebben, want dan zouden deze via een WOB-verzoek opgevraagd kunnen worden.
Door Meindert Bussink
Programmalijnen
“De gemeente verstrekt jaarlijks een subsidie van 1,1 miljoen aan de Stichting DRU Industriepark om de programmalijnen uit te voeren. Deze programmalijnen zijn in 2018 vastgelegd in het zogenaamde 3d-document. Er zijn nu geen specifieke voorwaarden voor de popzaal,” was de eerste reactie in maart na enkele herinneringsmails.
Er worden dus geen voorwaarden gesteld door de gemeente, maar heeft ze wel een beeld van de jaarlijkse kosten en inkomsten van de popzaal en - vanuit het oogpunt van de exploitatie van een popzaal - hoe wordt er gekeken naar de constructie waarbij barinkomsten naar een andere b.v. gaan? “De exploitatie van de popzaal behoort tot de bedrijfsvoering van de Stichting DRU Industriepark. De gemeente gaat hier niet over,” was het eerste antwoord.
Ik gaf aan dat wanneer de gemeente hier niet over gaat, dat niets zegt over of de gemeente wel of niet een beeld van heeft van de inkomsten en kosten van de popzaal. Als onderdeel van de stichting mist de popzaal namelijk inkomsten die naar de horeca b.v. gaan. Via een deelneming ontvangt de stichting hier wel een bijdrage van, maar dan is het onduidelijk welke percentage van de barinkomsten van de popzaal is. “We hebben afspraken met de stichting DRU Industriepark over programmalijnen. De stichting hoeft zich niet op het niveau van bezoekersaantallen, talentontwikkeling, kosten/inkomsten van de popzaal richting de gemeente te verantwoorden,” aldus de gemeente. Later in dit artikel zal blijken dat directeur-bestuurder Gerk van der Wal dergelijke cijfers vanaf nu wel wil delen.
De stichting hoeft zich niet op het niveau van bezoekersaantallen, talentontwikkeling, kosten/inkomsten te verantwoorden - Gemeente Oude IJsselstreek
3D-document
In paragraaf 3.5 van dat 3D-document uit 2018 waar de gemeente naar verwijst stond: “Doordat er sprake is van meerdere partijen, meerdere afspraken en meerdere geldstromen, lijkt een boekhoudkundig spaghetti te zijn ontstaan. Hieraan wordt een eind gemaakt. Door toe te werken naar één entiteit met wie de gemeente afspraken maakt, ontstaat overzicht.”
Door in de jaarrekening álle inkomsten en álle kosten van niet alleen de popzaal, maar van alle ‘Culturele evenementen’ te bundelen - wat daar precies onder valt blijft onduidelijk - ontstaat het tegenovergestelde van overzicht.
Dit roept de vraag op of deze inzichten er gewoon niet zijn of dat deze inzichten niet worden gedeeld. Zonder dergelijke cijfers is het namelijk lastig om te meten of prognoses en doelen worden behaald. Ik me voorstellen dat het dan moeilijk inschatten is om bijvoorbeeld slecht lopende activiteiten extra aandacht te schenken via extra marketingbudget of subsidies, of om juist goed lopende activiteiten nog een extra zwengel te geven. Vaak zijn dit waardevolle en ook noodzakelijke terugkoppelingen voor een subsidieverstrekker.
Financiële kaders
Bij 3.5 stond ook: “Naast de inhoudelijke kaders, stelt de gemeenteraad ook financiële kaders. Deze zijn opgenomen in de programmabegroting, waarin staat beschreven welke middelen beschikbaar zijn, voor welke onderwerpen. In de huidige programmabegroting zijn de middelen die beschikbaar zijn voor organisaties en activiteiten op het DRU Industriepark onoverzichtelijk weergeven.” Als reactie op de vraag ‘Wat zijn de financiële kaders uit het 3D document en voor welke onderwerpen gelden die?’ reageert de gemeente: “De Stichting DRU Industriepark ontvangt jaarlijks één bedrag aan subsidie. We houden rekening met de uitkering van deze subsidie in onze begroting. Dat betekent dus dat er jaarlijks in de programmabegroting een bedrag is opgenomen voor het DRU Industriepark.”
Eerder gaf Van der Wal aan dat er in het verleden geen specifieke vraag, behoefte of noodzaak is geweest om dit te specificeren maar inmiddels reageert Van der Wal dat hij graag een specifiekere uitwerking ziet: “De financiële kaders uit het 3D document van 2018 zijn globaal opgesteld. Op ons verzoek wordt er nu gewerkt aan een meer getailleerde uitwerking die we vastleggen in zogenaamde prestatie afspraken. Idealiter op hoofdlijnen per 4 jaar en meer specifiek per jaar. Dit geldt voor alle maatschappelijke activiteiten, culturele activiteiten zoals theater en poppodium. Maar ook de eventuele bijdrage in huisvesting voor maatschappelijke en culturele gebruikers en huurders. Dit is de gebruikelijke vorm bij culturele instellingen die overheidssubsidie ontvangen.”
Is de DRU in 2025 dan ook van plan om financiële cijfers over het poppodium op een vergelijkbare manier als andere podia te communiceren? “Ja, we zijn van plan om vanaf 2025 en verder per programma onderdeel te publiceren wat het bereik, aantal bezoekers, aantal optredens, subsidie bedrag etc. is. Dit gaan we niet specifiek doen voor het poppodium maar voor alle maatschappelijke en culturele activiteiten waar het kan.”
Vanaf 2025 en verder gaan we per programma onderdeel het bereik, aantal bezoekers, aantal optredens, subsidie bedrag etc. te publiceren - Gerk Van der Wal
Cijfers op tafel, niet op straat
De cijfers zijn er dus wel. Dat bevestigt ook een anonieme bron. Cijfers werden met regelmaat gedeeld met de gemeente, maar om te voorkomen dat deze konden worden opgevraagd, werden de bestuurders gevraagd ze na afloop van het gesprek weer mee naar huis te nemen: “We hadden periodiek overleg met de gemeente over de cijfers, daar deden we helemaal niet geheimzinnig over. We hadden de cijfers wel op tafel liggen, maar aan het eind van het overleg namen we de cijfers weer mee, want die wilden ze helemaal niet hebben. Vanwege het feit dat mensen die konden opvragen en daar zaten ze helemaal niet op te wachten. Wij overigens ook niet, met name de horeca niet, want we wilde niet dat die concurrerende bedragen zomaar op straat komen te liggen. Daar waren we heel simpel in, dat gaat niet gebeuren.”
Aan het eind van het overleg namen we de cijfers weer mee, want die wilden ze helemaal niet hebben. - Anonieme bron
De redactie beschikt over een geluidsopname van het gesprek met de bron. Vanwege de bestuurlijke gevoeligheid is afgesproken dat de bron anoniem blijft. De redactie heeft echter zowel de identiteit als de betrokkenheid bij de besproken overleggen met de gemeente geverifieerd. De inhoud van het citaat is gecontroleerd aan de hand van een geluidsopname. De redactie staat in voor de juistheid van het aangehaalde citaat.”
