Blote borsten
OpinieAfgelopen week overleed Wim T. Schippers. Programmamaker, schrijver, kunstenaar en meester van het absurdisme. Iemand die Nederland graag een spiegel voorhield door ogenschijnlijk gewone dingen nét een beetje uit hun verband te trekken.
In 1967 zorgde hij voor nationale opschudding toen Phil Bloom in het programma Hoepla als eerste vrouw volledig naakt op de Nederlandse televisie verscheen. Een blote borst was destijds genoeg voor verontwaardiging, boze brieven en Kamervragen.
Bijna zestig jaar later staat diezelfde blote borst opnieuw in het nieuws. Afgelopen zondag 21 juni was het Nationale Toplessdag. Uit onderzoek blijkt dat veel vrouwen best topless zouden willen zonnen, maar het toch niet doen. Niet uit preutsheid, maar uit angst om gefotografeerd te worden en op internet te belanden.
Best een opmerkelijke ontwikkeling. Eeuwenlang was de blote vrouwenborst een symbool van zondigheid, later van vrijheid en emancipatie. In de jaren zestig en zeventig werd het topje juist uitgedaan om te laten zien dat vrouwen zelf over hun lichaam mochten beslissen. Tegenwoordig lijkt diezelfde vrijheid weer te worden beperkt, niet door dominees of politici, maar door smartphones.
Wie vroeger naar een optreden van Normaal ging, keek niet op van een blote borst meer of minder. Regelmatig zaten vrouwen op de schouders van hun partner en deden hun T-shirt of hemdje omhoog. Niet omdat het een statement was, maar omdat het hoorde bij de losse sfeer van een concert. Niemand dacht eraan om er foto’s van te maken. Vrijwel niemand had een camera op zak en nu loopt iedereen rond met een camera.
Over concerten gesproken. Ik las deze week in een ander onderzoek dat meer dan de helft van de festivalbezoekers verbrandt tijdens concerten en festivals. Meer zelfs dan op het strand. Terwijl artsen al jaren waarschuwen voor de risico’s van UV-straling en huidkanker.
Misschien kijk ik daar anders naar dan vroeger. Ik heb van dichtbij gezien wat huidkanker kan aanrichten. Daardoor kijk ik met enige verbazing naar een samenleving die zich nog altijd druk maakt over een blote borst, terwijl duizenden Achterhoekers de komende weken weer urenlang op schuttersweides, dorpspleinen en festivals als HootchieKoe en Huntenpop in de volle zon zullen staan.
Iedereen moet vooral zelf weten welke en hoeveel kleding hij of zij draagt, maar is het niet merkwaardig wat wij spannend vinden en waarover we opvallend luchtig doen? Als een goed ingesmeerde blote borst minder risico oplevert dan een verbrand decolleté, waarom vinden we het eerste dan minder gewoon dan het tweede? Een vraag waar Wim T. Schippers van zou hebben genoten.
Meindert Bussink
