'Ik ben van nature een gemeenschapsmens'

Peter Ambting neemt na zeven jaar afscheid als pastoor

Door Josée Gruwel

TERBORG/DOETINCHEM – In zijn woning in Terborg blikte Peter Ambting vorige week terug op zijn leven en keek hij vooruit. Zondag nam hij afscheid. "De laatste loodjes wegen doorgaans zwaar, maar voor mij zijn ze vooral spannend", vertelt hij. Want na een enerverende baan, uiteindelijk als pastoor van de grote regioparochie Maria-Laetitia, kiest hij voor een leven bij de paters Norbertijnen in de Saint Norbert Abbey in de plaats De Pere, liggend in de staat Wisconsin in de Verenigde Staten. Hij weet wat hij loslaat en zet een stap in het redelijk onbekende. Waarom kiest hij juist hiervoor?

Peter Ambting werd op 24 maart 1973 geboren in het Sint Jozefziekenhuis in Doetinchem en groeide op in Beek. Als kleine jongen blijkt al dat hij een mensenmens is. Kwam er thuis visite, dan was hij altijd van de partij. "Mijn moeder zei eens: 'Peter zit er altied bi-j.' Ik was geen jongen die alleen op zijn kamer ging zitten."
Hij was wel de jongen van de late roeping, overwoog als eind twintiger in te treden bij de Norbertijnen of te starten met een priesteropleiding. Het werd het laatste, want het klimaat op de opleiding in Utrecht beviel hem. In 2007 studeerde hij af. Ambting herinnert zich de opmerking van een van zijn medestudenten: "Ik weet niet hoe je dat geflikt hebt. Je zat altijd in de huiskamer."
Ambting werd pastor in Arnhem, Velp en Rozendaal. "In Utrecht woonde ik in een leefgemeenschap. Dat miste ik in Arnhem meteen."
Na een ernstige ziekte, waarbij de gevolgen van een tumor in een van zijn longen levensbedreigend bleken, herstelde hij en maakte in Doetinchem per 1 juni 2010 een nieuwe start als pastoor van de Maria en Laurentius Parochie (Doetinchem, Gaanderen, Etten en Terborg). "Ik wilde graag naar mijn geboortestreek." Daar bleek al snel dat naast de pastorale taak een grote bestuurlijke taak op hem af kwam. Samen met parochiebestuur en pastoraal team maakte hij plannen om de organisatie te herzien en kerken te sluiten.

Toen hem door het bisdom werd gevraagd om per 1 januari 2014 ook pastoor van de Verrijzenis Parochie (Ulft en omstreken) te worden, heeft hij wakker gelegen van de vraag of hij dat wel zou willen, want ook daar zouden kerken gesloten moeten worden. Toch nam hij de uitdaging aan. "Maar de afstand naar de mensen was daar wel groot. Ik kwam er als een soort manager binnen, kon niet de pastorale aandacht geven die ik daarvoor in Doetinchem wel kon geven. Met het sluiten van kerken heb ik het zwaar gehad. Het ging bij betrokkenen nogal eens met veel emotie gepaard."
Iedereen kan bedenken dat Ambting in die tijd a hell of a job had. Maar hij hield zich overal staande, slaagde erin om met zijn medewerkers uiteindelijk twaalf van de negentien kerken te sluiten en de twee parochies te laten fuseren tot de parochie Maria Laetitia.

Zoektocht
Tijdens al zijn werkzame jaren zocht hij ernaar om in een leefgemeenschap te wonen. "Ik wil graag met anderen leven, thuiskomen en je hart luchten, je beslommeringen delen. Ik heb het in de parochie besproken, met de bisschop, met priesters. Maar het bleek moeilijk te realiseren. Ik vond in Nederland ook niet het voor mij goede klooster, een klooster met leeftijdsgenoten en jongeren."
Verder onderzoek bracht hem zo'n drie jaar geleden bij de Norbertijner abdij 300 kilometer ten noorden van Chicago. Na herhaalde bezoeken en een begeleid traject van overweging, besluit Ambting daar zijn leven te gaan vervolgen. "Kenmerkend voor de wijze van leven van de Norbertijnen is de combinatie van stilte van het gebed, gecombineerd met actieve werkzaamheden in de samenleving." Ambting zal er intreden als novice. "Ik sta er te zijner tijd open voor alle goede werken, maar het pastoraat trekt in het bijzonder."

Punt
Na zeven jaar zet hij nu dus een punt. "Zeven is een heilig getal. Het waren geen zeven vette, maar ook geen zeven magere jaren. Het waren goede jaren. Ik zie nu, bij het afscheid nemen, wat ik voor mensen, families en verenigingen heb kunnen betekenen. Verder heb ik ervaring opgebouwd aan de pastorale en aan de bestuurlijke kant en ben er dankbaar voor dat ik met getalenteerde mensen heb mogen samenwerken. Dat is verrijkend."
Als hoogtepunten noemt hij het jaarlijkse parochiefeest in de Pas, het opzetten van de jongerengroep, de zondagse eucharistieviering, de reizen die vanuit de kerk werden georganiseerd, het opzetten van het eucharistisch centrum en de restauraties van kerken. Dieptepunten waren er ook. "De processen van de kerksluitingen. Daarbij moest ik de ratio boven het gevoel zetten. Dat is ingrijpend. Daarnaast het overlijden van onder andere pastoor Vic Zemann, diaken Johan Visser en missionaris Nico Berends." Ook het overlijden van zijn moeder maakte veel bij hem los. "Toen heb ik zoveel warmte en support uit de parochie ervaren."

Leven in de gemeenschap van de Norbertijnen betekent samen leven in een klooster, met een kamer voor jezelf. Dus Ambting sorteert nu wat hij echt mee wil nemen. "Al die materie, ik kom er steeds meer los van. Wat zeker meegaat? De klok van opa en oma, cadeautjes van mijn ouders en een foto van hen, een paar mooie iconen, een schilderij uit mijn studententijd met de Domtoren erop." Meteen komt de pragmaticus om de hoek kijken: "Hoe krijg ik dat best grote schilderij eigenlijk mee?"
Hij kijkt de kamer nog eens rond. "Ik voel me als Abraham die uit zijn geboortestad Ur wegtrekt," zegt hij. "God zei tegen hem: 'Trek weg uit je land, verlaat je familie en je vrienden, en ga naar het land dat ik je wijzen zal.'"

Afscheid
Zondag bij zijn afscheidspreek in de Paskerk gaat hij een stap verder en vertelt over de tekst op het herinneringsprentje bij zijn priesterwijding. Die gaat over Jezus die op zee wandelt om zijn discipelen, die daar in nood in een bootje verkeren, tegemoet te komen. Maar de apostelen worden bang, denken dat ze een spookbeeld zien. "Als u het echt bent, roep mij dan om bij u te komen", roept Petrus. En zo geschiedt. Maar op het moment dat Petrus over het water loopt en twijfelt of hij het kan, begint hij te zinken en reikt Jezus hem de hand met de woorden: "Jij kleingelovige, waarom heb je gewankeld." Ambting geeft allen die speciaal voor hem zijn gekomen een laatste raad: "Ben niet bang om stappen buiten de vertrouwde kaders te zetten."
Op 16 augustus om 11.00 uur vertrekt het vliegtuig van United Airlines van Schiphol naar Chicago met aan boord father Peter. "Daar word ik opgehaald."

In een KADERR:
Onder grote belangstelling nam Peter Ambting - in aanwezigheid van familieleden - zondag in de Paskerk afscheid tijdens een feestelijke eucharistieviering met een koor van zo'n tweehonderd zangers onder leiding van Ben Simmes. In optocht en onder begeleiding van muziekverenigingen en schutterijen uit de diverse kerkdorpen van Maria Laetitia werden alle aanwezigen in de kerk uitgenodigd voor een receptie in de aula van het Ludger College aan de Holterweg. Een vaandelhulde en hartverwarmende woorden gaven kippenvelmomenten.
In een kader:
De tussenstand van het cadeau voor het babyziekenhuis in Bethlehem was zondag buiten verwachting hoog. Geen twee, maar drie syringe pompen kunnen er al aangeschaft worden. Rekening NL19RABO 0156569450 is nog open tot 15 juli.