Immens Zonnepark Havebos langs de spoorlijn Terborg-Varsseveld in vogelvlucht. Foto: Tonny Bosman
Immens Zonnepark Havebos langs de spoorlijn Terborg-Varsseveld in vogelvlucht. Foto: Tonny Bosman Foto: Tonny Bosman

Omstreden Zonnepark Havebos nadert voltooiing

Natuur

..maar in de oude staat kan het nooit meer hersteld worden

SILVOLDE - Old Sillevold was faliekant tegen. Silvolds Belang en de gemeente Oude IJsselstreek waren voorstanders. De oudheidkundige vereniging protesteerde fel tot in de rechtbank aan toe, maar moest uiteindelijk het onderspit delven. Van uitstel kwam geen afstel. Zonnepark Havebos aan de Munstermanstraat in Silvolde is inmiddels zo goed als ingericht op eeuwenoude landbouwgrond. Binnenkort is de oplevering van het solarveld.

Door Marcel van Berkum

Al wandelend of fietsend door weiden en bos tussen Silvolde en Terborg doemt plotseling naast de spoorlijn naar Varsseveld een onmetelijk veld zonnepanelen op. Het is een futuristisch beeld in het landelijk buitengebied. Het 17 hectare grote zonnepark is aangelegd door LC Energy en moet volgens opgave 25 jaar stroom leveren voor circa 6.000 huishoudens. Namens de zonneparkbouwer meldt Friso Huizinga dat het zonneveld begin februari zou worden opgeleverd en in gebruik genomen, maar dat de natte weersomstandigheden van de laatste maanden voor vertraging hebben gezorgd.

Karakteristiek
Oude IJsselstreek sprak in 2018 de doelstelling uit om in 2030 energieneutraal te zijn. Dat is inmiddels bijgesteld en 2030 wordt als een tussenstap gezien. 2050 of zo snel mogelijk wordt nu door de gemeente gehanteerd. Na het zogenaamde uitnodigingskader werden vier plannen voor zonneparken in de eerste fase ingediend.

Stichting de Armenkorf, eigenaar van het terrein van 17 hectare aan de Munstermanstraat in Silvolde, presenteerde met het bedrijf LC Energy in 2020 aan de gemeente een plan voor de inrichting van zonnepark Havebos voor 25 jaar. De eeuwenoude stichting is ooit opgericht door de Heren van Wisch en bezit in de regio veel grond en verhuurt het terrein. Jonkheer Philippe Vegelin van Claerbergen van kasteel Wisch is bestuurder.
Wethouder Janine Kock gaf aan dat het plan langs een matrix is gelegd en door een team van specialisten via een puntensysteem geschikt bevonden. De grond werd al eeuwenlang bebouwd en de oorspronkelijke kamp, ontstaan door de verbouw van gewassen, was duidelijk zichtbaar. “Het was van grote historische waarde en karakteristiek voor het Achterhoekse landschap. Bovendien is er een dassenburcht op het terrein”, zegt André Tangelder van Old Sillevold, die benadrukt dat hij niet tegen zonne-energie is, maar wel tegen zonneparken op kostbare landbouwgrond.

Rechtzaak
Tangelder kan zich ook nu nog boos maken om het feit dat voor veel partijen financieel voordeel zwaarder weegt dan liefde voor historie, natuur en landschap. De secretaris van de heemkundige vereniging protesteerde vanaf het begin fel tegen de plannen. Old Sillevold spande bij Rechtbank Gelderland een zaak aan tegen het verlenen van een omgevingsvergunning door de gemeente Oude IJsselstreek voor het aanleggen van zonnepark Havebos. Die rechtzaak werd gewonnen, maar de gemeente ging in beroep bij de Raad van State. Uiteindelijk kwam het bij de provincie terecht en daar werd een opstelling van de zonnepanelen bedacht, die de dassenfamilie zoveel mogelijk zou ontzien. “Na 25 jaar wordt alles afgebroken, maar in de oude staat kan het nooit meer hersteld worden door wat er allemaal in de grond is gegraven en gestort.”, verduidelijkt Tangelder.

Tegemoetkoming
Conny Huijskes is adviseur energietransitie van de gemeente Oude IJsselstreek. Zij vertelt dat er bij de start van het project, dat ook een testlocatie is in samenwerking met Wageningen Universiteit, is afgesproken dat door het bedrijf LC Energy een bedrag wordt overgemaakt dat ter beschikking komt aan de samenleving. De gemeente heeft het bedrag van enkele tientallen duizenden euros inmiddels ontvangen. Het wordt in de loop van het jaar verdeeld onder de vier belangenverenigingen van Silvolde, Terborg, Etten en Varsselder, waarbij een bepaalde verdeelsleutel wordt gehanteerd op basis van het aantal inwoners. De gemeente gaat met de belangenverenigingen in overleg over de voorwaarden van besteding.

Tegenstemmen
De laatste jaren is de publieke opinie omgeslagen en komen er meer stemmen op tegen de aanleg van uitgestrekte zonnevelden op kostbare landbouwgrond. Ook het Burgerinitiatief Energie in Oude IJsselstreek (BEOIJ), beter gezegd Doe Gewoon Watt, een samenwerkingsverband van twintig lokale actiecomités, is tegen. Bovendien ligt er een uitspraak van het kabinet dat afgelopen oktober aangaf de beperking van zonnepanelen op landbouwgrond per 1 juli 2024 juridisch vast te leggen. Huijskes zegt desgevraagd dat de uitspraak van het kabinet uitzonderingen noemt bijvoorbeeld als plannen al in een vergevorderd stadium zijn. Zo zal het zonnepark in Rafelder worden aangelegd maar is de realisatie van de overige plannen onzeker.

Advertenties doorgeplaatst vanuit Gelderse Post Oude IJsselstreek